Ang Pilipinas ay muling nasadlak sa isang sitwasyon na nagpapakita ng kawalan ng kakayahan ng ating gobyerno na ipatupad ang batas at panagutin ang mga taong may hinihinalang may sala at kailangang magpaliwanag. Sa kabila ng maraming pagdinig sa Senado at pagsisiyasat, tila wala pa ring konkretong aksyon ang pamahalaan laban sa mga taong diumano sangkot sa mga illegal na gawain, tulad ng mga POGO (Philippine Offshore Gaming Operators). Samantalang sa Indonesia, mabilis nilang naaresto ang mga suspek na sina Sheila Guo at Cassandra Ong, samantalang ang ating pamahalaan ay patuloy na nagpapalibot-libot sa isyu.

Mahalaga ang ginawang pag-aresto ng mga awtoridad ng Indonesia kay Sheila Guo at Cassandra Ong. Ipinakita nito ang mabilis at epektibong aksyon ng kanilang pamahalaan laban sa mga taong posibleng may kinalaman sa mga iligal na gawain. Sa kabilang banda, ang Pilipinas ay tila nagiging “sanctuary” ng mga taong may sala. Sa kabila ng mga malalaking kontrobersiya, parang napakahina ng aksyon ng ating gobyerno.

Ang masakit pa rito, malinaw na may mga pagkukulang sa ating sistema ng hustisya at law enforcement. Kung kaya ng Indonesia na arestuhin ang mga taong ito, bakit hindi magawa ng ating sariling pamahalaan na gawin ang kinakailangang hakbang upang mapanagot ang mga may sala? Ang masaklap, may mga ulat na si Alice Guo, kapatid ni Sheila, ay nakatakas na patungong Kuala Lumpur, Malaysia. Ilang beses na ba natin narinig ang ganitong klaseng balita? Ilang beses na ba tayong nabigo sa mga pangakong aksyon ng ating mga opisyal?

Mahirap hindi ikumpara ang sitwasyon ng Pilipinas sa Indonesia. Bagamat parehong bansa sa Timog-Silangang Asya, tila mas may kakayahan ang Indonesia na ipatupad ang batas at labanan ang korapsyon at mga iligal na gawain. Samantalang dito sa Pilipinas, parang paulit-ulit na lamang ang mga isyung ito—puro imbestigasyon, pero walang malinaw na resulta. Hindi ba’t nakakagalit na makita na ibang bansa pa ang may kakayahang gumawa ng aksyon laban sa mga Pilipinong sangkot sa mga iligal na aktibidad, samantalang tayo ay parang mga inutil na lamang na nagmamasid?

Sa totoo lang, hindi sapat ang mga pagdinig sa Senado kung wala namang konkretong aksyon na susunod. Hindi sapat ang mga pangako at retorika kung walang malinaw na pagpapanagot sa mga taong may sala. Ang mga imbestigasyon sa Senado ay naging parang isang palabas na lamang, kung saan ang mga senador ay nagsasalita ng malakas, ngunit wala namang nagiging kongkretong resulta.

Ang pangyayaring ito ay isa na namang paalala sa atin kung gaano kahina ang ating sistema. Ang problema ay hindi lamang sa mga batas na hindi naipapatupad, kundi sa kultura ng kawalan ng pananagutan at kaseryosohan sa mga isyung tulad nito. Kung kaya ng ibang bansa na gawing epektibo ang kanilang batas, bakit hindi natin magawa? Hindi ba’t nakakahiya na tila ba mas may tiwala pa tayo sa aksyon ng ibang bansa kaysa sa sarili nating pamahalaan?

Higit pa rito, ang isyu ng POGO ay isa ring patunay ng mas malalim na suliranin sa ating bansa. Matagal nang sinasabing ang mga POGO ay may kaakibat na problema sa seguridad, korapsyon, at kriminalidad. Ngunit, tila nagiging bulag at bingi ang ating pamahalaan sa mga panganib na dulot ng mga ito. Ang mabilis na pag-aresto ng Indonesia kina Guo at Ong ay isa lamang patunay na may kaalaman at koneksyon ang mga taong ito sa mga iligal na aktibidad na nauugnay sa POGO. Ngunit, sa kabila ng lahat ng ito, tila wala pa ring nagbabago sa atin.

Dapat itong magsilbing isang panggising sa atin. Hindi natin maaaring ipasa sa ibang bansa ang tungkulin na panagutin ang mga Pilipinong sangkot sa iligal na gawain. Ang ating pamahalaan ay dapat na maging mas proactive, hindi lamang sa pag-iimbestiga kundi sa aktwal na pagpapatupad ng batas at pagsupil sa mga kriminal. Dapat tayong matuto sa nangyari sa Indonesia—na hindi dapat magpatuloy ang ganitong klaseng sistema na nagiging balakid sa hustisya at kaayusan.

Kung hindi tayo kikilos, patuloy lamang na maaagnas ang ating sistema ng hustisya at law enforcement. Kailangang ipakita ng ating pamahalaan na kaya nitong ipatupad ang batas nang walang kinikilingan at walang takot. Kung hindi, magpapatuloy lamang ang cycle ng kawalan ng hustisya at korapsyon, at patuloy tayong magiging tagamasid na lamang sa mga ganitong sitwasyon.

Ang isyu ng POGO, kasama na ang kaso nina Sheila Guo, Cassandra Ong, at Alice Guo, ay dapat magsilbing wake-up call sa ating lahat. Kailangang ipakita ng ating pamahalaan na hindi ito magiging inutil sa harap ng mga ganitong klaseng suliranin. Dapat tayong matuto sa ginawa ng Indonesia—na kapag may sala, dapat managot, agad at walang paliguy-ligoy. Kung hindi, patuloy lamang tayong malulunod sa ating sariling mga problema, habang ang iba ay patuloy na umuusad.

Hayaan nating maging batayan ng ating pagpapasya para sa May 2025 elections para sa mga incumbent na gustong tumakbo uli sa 2025 elections. Kung inutil sila ngayon umaktong gobyerno, pagkakatiwalaan mo ba uli ng boto mo sa May 2025?

Photo credit: Raffy Tulfo in Action FB page